poniedziałek, 15 listopada 2021

DZIEŃ UWIĘZIONEGO PISARZA

 


15 listopada przypada Dzień Uwięzionego Pisarza. Święto zostało ustanowione przez Międzynarodowe Stowarzyszenie Pisarzy PEN. To  idealny moment, by tego dnia zwrócić szczególną uwagę na literaturę faktu. Święto ma zwrócić uwagę na fakt, jak często niebezpiecznym zawodem bywa dziennikarstwo śledcze, czy tworzenie reportaży z najbardziej niebezpiecznych zakątków świata. Zdarzają się sytuacje, że dziennikarze i pisarze ze względu na swoją pracę trafiali do więzienia.


Poniżej kilka ciekawych reportaży ukazujących różne strony świata.


HANNA KRALL - ZDĄŻYĆ PRZED PANEM BOGIEM

To opowieść o losach polskich Żydów i powstaniu w getcie warszawskim, na kanwie rozmów z jednym z przywódców powstania, Markiem Edelmanem. Jest również częścią zbioru „Fantom bólu” zawierającego wszystkie najważniejsze teksty reporterskie polskiej pisarki.




WOJCIECH JAGIELSKI - DOBRE MIEJSCE DO UMIERANIA

Wojciech Jagielski całe życie spędził w podróży. wraz z fotoreporterem Krzysztofem Millerem przemierzał świat od jednego konfliktu zbrojnego do drugiego; był w Czeczeni, na terenach dawnej Jugosławii, w będącym wiecznym punktem zapalnym Afganistanie czy wielokrotnie w Afryce.  

"Dobre miejsce do umierania" to zapis reporterskich wypraw Wojciecha Jagielskiego na Kaukaz i zakaukazie w czasach, gdy na ruinach radzieckiego imperium powstawały tam nowe, niepodległe państwa, budził się nacjonalizm i odżywały odwieczne konflikty. 



WOJCIECH JAGIELSKI - TRĘBACZ Z TEMBISY

Z jednej strony książka jest opowieścią o życiu Nelsona Mandeli, jednego z największych przywódców XX wieku, który za sukcesy w polityce zapłacił wysoką cenę w życiu osobistym. Z drugiej strony jest to historia Freddiego Maake, twórcy wuwuzeli − trąbek popularnych podczas mistrzostw świata w piłce nożnej w RPA.


WOJCIECH JAGIELSKI - NOCNI WĘDROWCY

Nieustannie aktualny legendarny reportaż. Historia, która powtarza się na naszych oczach, niewiarygodna, choć prawdziwa. Wstrząsająca opowieść o dzieciach wcielonych siłą do Armii Bożego Oporu i zmuszanych do zabijania swoich braci i najbliższych. Niektóre z nich miały zaledwie pięć lat.
Jagielski – naoczny świadek jednego z najbardziej krwawych konfliktów Afryki – tworzy uniwersalną opowieść o tym, do czego każdego człowieka może popchnąć fanatyzm.

                                            Okładka książki Nocni Wędrowcy Wojciech Jagielski 
 
 
 
CEZARY ŁAZAREWICZ - ŻEBY NIE BYŁO ŚLADÓW
 
Cezary Łazarewicz szczegółowo opisuje historię Grzegorza Przemyka – od zatrzymania na placu Zamkowym po wydarzenia, które nastąpiły później. Pokazuje cynizm władz komunistycznych, zacierających ślady zbrodni, a także bezsilność władz III RP, którym nie udało się znaleźć i ukarać winnych. W opowieść o Przemyku autor wplata historie jego rodziców – poetki Barbary Sadowskiej i ojca Leopolda, przyjaciół, świadków jego pobicia czy sanitariuszy, niesłusznie oskarżanych o zabójstwo. Jednocześnie odkrywa kulisy działań władz i wpływ, jaki na tuszowanie sprawy wywarli między innymi Wojciech Jaruzelski, Czesław Kiszczak czy Jerzy Urban.

To jedna z najgłośniejszych zbrodni lat osiemdziesiątych w PRL. W pogrzebie Przemyka wzięło udział kilkadziesiąt tysięcy ludzi, którzy z podniesionymi w znaku wiktorii dłońmi, w całkowitym milczeniu odprowadzali trumnę na Powązki. To również zbrodnia, która nie doczekała się sprawiedliwego wyroku.   
 
 


piątek, 5 listopada 2021

piątek, 8 października 2021

TADEUSZ RÓZEWICZ - 100 ROCZNICA URODZIN POETY

 W dniu dzisiejszym przypada 100 rocznica urodzin Tadeusza Różewicza

źródło zdjęcia: wikipedia
 

Tadeusz Różewicz urodził się 9 października 1921 roku w Radomsku, zmarł 24 kwietnia 2014 roku we Wrocławiu.

Poeta, dramatopisarz, scenarzysta filmowy, prozaik, satyryk, tłumacz poezji węgierskiej. Jeden z najwszechstronniejszych i najbardziej twórczych kontynuatorów literackiej awangardy w kraju i na świecie. Wielokrotnie wymieniany jako kandydat do Nagrody Nobla.

 

Tadeusz Różewicz został ogłoszony Patronem Roku 20021

 

mural w Warszawie poświęcony poecie, zdjęcie:lustrobiblioteki.pl

Zachęcam do zapoznania się z prezentacją na temat twórczości Tadeusza Różewicza

czwartek, 30 września 2021

PAŹDZIERNIK MIESIĄCEM BIBLIOTEK SZKOLNYCH

Już od wielu lat na całym świecie październik obchodzony jest jako Międzynarodowy Miesiąc Bibliotek Szkolnych. 

Celem akcji jest zwrócenie uwagi na ogromną rolę bibliotek w życiu szkoły, w nauce i rozwijaniu zainteresowań czytelniczych dzieci i młodzieży. W tym roku tematem przewodnim święta jest hasło:  Baśnie i legendy z całego świata.


 Oto wybrane baśnie i legendy

 


 












środa, 29 września 2021

OGÓLNOPOLSKI DZIEŃ GŁOŚNEGO CZYTANIA

W dniu dzisiejszym przypada Ogólnopolski Dzień Głośnego Czytania

To jedno z tych wydarzeń w kalendarzu świąt nietypowych, które jest zarówno przyjemne jak i pożyteczne.

Inicjatywa powstała w  Polskiej Izbie Książki w 2001 roku. Patronką wybrano Janinę Porazińską, wybitną pisarkę, która wiele swoich książek napisała dla dzieci i młodzieży. Data 29 września to dzień urodzin autorki.

 

źródło zdjęcia: Lustrobiblioteki.pl

DLACZEGO WARTO CZYTAĆ?

Czytanie na głos pomaga nam w zapamiętywaniu. 

Czytanie na głos wspomaga pamięć. Dowodem na to są badania naukowe. 

Badanie przeprowadzono w 2015 roku przez badaczy z Uniwersytetu Montrealskiego. Uczestnicy badania mieli za zadanie przeczytać listę słów, a następnie zrobić to jeszcze raz po cichu, następnie bezgłośnie poruszając ustami, powtarzając słowa na głos, śledząc je na ekranie lub powtarzając słowa na głos, kierując wypowiedź do drugiej osoby. Na końcu eksperymentu okazało się, że najwięcej wyrazów zapamiętali uczestnicy, którzy wypowiadali słowa na głos w kierunku drugiej osoby. Najgorzej natomiast szło tym, którzy czytali po cichu.

 


Czytanie wpływa korzystnie na funkcjonowanie organizmu. 

 

Już trzydzieści minut czytania dziennie przyczynia się do obniżenia ciśnienia krwi, uregulowania rytmu serca i redukcji stresu w sposób zbliżony do ćwiczeń jogi. Niektóre badania wskazują na ważną korelację nawyku codziennego czytania z wydłużeniem życia człowieka. Poprawia się również jego jakość w rozumieniu dobrej kondycji emocjonalnej oraz zachowywania lepszej ogólnej sprawności umysłowej.

 


Zbliżają się długie jesienne wieczory, które skutecznie możemy umilić sobie lekturą. Zachęcam do tego bardzo gorąco.

 


piątek, 24 września 2021

200. rocznica urodzin Cypriana Kamila Norwida

 Dziś, 24 września mija 200. rocznica urodzin Cypriana Kamila Norwida. 

W uznaniu zasług Cypriana Kamila Norwida dla polskiej sztuki i kultury, w 200-lecie jego urodzin, Sejm Rzeczypospolitej Polskiej ustanowił rok 2021 Rokiem Cypriana Kamila Norwida.


 

Cyprian Kamil Norwid (1821-1883) to dziewiętnastowieczny artysta doby romantyzmu, obdarzony wieloma talentami: geniusz pióra, poeta i malarz, rysownik i rzeźbiarz, tłumacz i publicysta, filozof, badacz kultur i cywilizacji. Był wielkim erudytą, obywatelem świata, a zarazem skromnym człowiekiem. Jego wpływ na polską literaturę i kulturę był wyjątkowy. Swoimi poglądami zwracał uwagę na sztukę i miejsce poety w społeczeństwie oraz sytuację społeczno-polityczną Polaków. Jest mocno zasłużony na polu poezji, zwłaszcza jej wymiaru intelektualnego i formalnego, choć w czasach sobie współczesnych i obecnie bywa niezrozumiały i odrzucany. Został odkryty dopiero w okresie Młodej Polski, by stopniowo znajdować sobie należne miejsce w literaturze. Dzisiaj uważany jest za artystę, którego twórczość może być inspiracją dla współczesnych.

 

Narodowe Centrum Kultury postanowiło upamiętnić poetę poprzez przygotowanie muralu na placu przy stacji metra Centrum w Warszawie. 

źródło zdjęcia: Lustrobiblioteki.pl


 

poniedziałek, 20 września 2021

TYDZIEŃ ZAKAZANYCH KSIĄŻEK

Tydzień Zakazanych Książek - to międzynarodowe, ruchome święto, które wywodzi się ze Stanów Zjednoczonych. Jego celem jest promocja czytelnictwa oraz uświadomienie ludziom wolności płynącej z czytania i prawa do niej w każdym kraju na świecie oraz w każdej instytucji – bibliotekach czy szkołach. 

W 2021 roku obchody Tygodnia Zakazanych Książek przypadają na okres od 19 września do 25 września. 

Pierwszy Tydzień Zakazanych Książek obchodzono w 1982 r.

Warto pamiętać, że również dziś wiele platform internetowych udostępniających treści literackie (np. Apple czy Google) stosuje cenzurę, opierając się na niejasnych i niejednoznacznych regulaminach, co potrafi odbić się na samych twórcach.

 


Lista książek zakazanych jest długa.

Zachęcam do zapoznania się z książkami, które z najróżniejszych przyczyn znalazły się kiedykolwiek na celowniku cenzorów. 

 

CZERWONY KAPTUREK - BRACIA GRIMM

Książkę zakazano w szkołach w Kalifornii przez butelkę wina znajdującą się w koszyku, który Czerwony Kapturek niósł dla babci.


 

DEKAMERON GIOVANNI BOCCACCIO

 Książka znalazła się na rzymskim indeksie w 1559 r., a zakaz jej czytania potwierdzono 5 lat później. W USA utwór ten był zabroniony przez dziesięciolecia na podstawie dokumentu „Federal Anti-Obscenity Act”, a w 1954 r. trafił na czarną listę „National Organization of Decent Literature” za obsceniczność, wulgarność, lubieżność i brak przyzwoitości.


 

CIERPIENIA MŁODEGO WERTERA - JOHAN WOLFGANG GOETHE

Publikacja książki została zakazana przez kościół z powodów religijnych i społecznych, gdyż wywierała bardzo duży wpływ na czytelników, tj. ubierali się oni jak główny bohater i często wybierali drogę samobójstwa (młodzi ludzie umierali z egzemplarzem książki w kieszeni).  


 

 

NA ZACHODZIE BEZ ZMIAN -  ERICH MARIA REMARQUE

 „Na Zachodzie bez zmian” to antywojenna powieść opowiadająca o grupie szkolnych przyjaciół, którzy za namową swojego nauczyciela zaciągają się do wojska.

 Książka została zakazana za obsceniczność w USA- Chicago i Boston. W 1929 r. w Austrii i Czechosłowacji zakazano jej czytania żołnierzom, a w 1933 r. we Włoszech została uznana za przejaw antywojennej agitacji. W roku 1933 znalazła się wśród pozycji palonych publicznie przez nazistów.


 

 

DOKTOR ŻYWAGO - BORYS PASTERNAK

 Książka była zakazana w Rosji do 1988 r. za antywojenny, kontrrewolucyjny wydźwięk i krytykę stalinizmu. Kiedy w 1958 r. Pasternakowi przyznano Literacką Nagrodę Nobla, został on zmuszony do odmowy jej przyjęcia. To jedna z najczęściej cenzurowanych książek.


 

 

FOLWARK ZWIERZĘCY -  GEORGE ORWELL

Do końca lat 80. XX w. książka była zakazana przez polską cenzurę, ponieważ przedstawiała ustrój totalitarny, nawiązując do rosyjskich władz. Pierwsze oficjalne polskie wydanie ukazało się dopiero w 1988 r., mimo to od końca lat 70. powieść cieszyła się dużym zainteresowaniem i krążyła w drugim obiegu. Zakaz jej czytania wprowadzono w 1991 r. w Kenii, gdyż krytykowała skorumpowanych przywódców, natomiast w 2002 r. w szkołach w Zjednoczonych Emiratach Arabskich z powodu bohaterów w postaci mówiących świń- uznano, że taki obraz godzi w wartości religii islamskiej.


 

JĄDRO CIEMNOŚCI - JOSEPH CONRAD

Książka była atakowana za rasistowski wydźwięk, wzbudzała konsternację i oburzenie oraz szeroko komentowana i poddawana dyskusji wśród akademików.
„Jądro ciemności” to opowiadanie napisane przez J. Conrada pod wpływem wrażeń wyniesionych z morskiej wyprawy do Konga. Akcja toczy się w Anglii pod koniec XIX w.


 

PANI BOVARY - GUSTAVE FLAUBERT

Książkę oskarżano o „przestępstwo przeciwko moralności”, francuscy wydawcy usuwali z niej fragmenty, które uznawali za niestosowne. W 1888 r. brytyjska gazeta „Tablet” zaatakowała Flauberta, nazywając go pornografem.


 

PRZYGODY TOMKA SAWYERA - MARK TWAIN

 „Przygody Tomka Sawyera” to powieść dla młodzieży, której akcja toczy się w miasteczku St. Petersburg nad rzeką Missisipi i najbliższej okolicy. Główny bohater to Tomek Sawyer psotnik i urwis, którego wszędzie pełno. Mieszka on wraz z bratem, Sidem, u ciotki Polly i ciągle popada w liczne tarapaty.

 Książkę zakazano w 1876 r. bibliotekach publicznych w Nowym Jorku, Denver i Kolorado, zaś w 1994 r. w Pensylwanii za rasistowski język.

 


 

 

GRONA GNIEWU - JOHN STEINBECK

 Książka została zakazana w wielu miejscach USA, np. w Kalifornii., gdzie obywatele palili jej egzemplarze na stosie. Jednak publikacja nie akceptowana przez część społeczeństwa stała się bestsellerem, a kolejki do wypożyczania jej w bibliotekach były rekordowo długie, np. 62 osoby oczekujące w East St. Louis, USA. W 1962 r.
„Grona gniewu” to powieść realistyczna, której akcja toczy się w czasach Wielkiego Kryzysu.



 

PRZEMINĘŁO Z WIATREM - MARGARET MITCHELL

Książka była zakazana w niektórych amerykańskich szkołach (1978 r., 1984 r.) ze względu na rasistowski język.
„Przeminęło z wiatrem” to powieść ukazująca losy bogatej córki plantatora bawełny, Scarlett O'Hary, w czasie wojny secesyjnej. Akcja rozpoczyna się w roku 1861, kiedy Ameryka przechodzi głębokie wewnętrzne przemiany, które na zawsze zmienią jej obraz. 


ZAPRASZAM DO BIBLIOTEKI SZKOLNEJ 

NA WYSTAWĘ KSIĄŻEK ZAKAZANYCH

 

DZIEŃ UWIĘZIONEGO PISARZA

  15 listopada przypada D zień Uwięzionego Pisarza. Święto zostało ustanowione przez Międzynarodowe Stowarzyszenie Pisarzy PEN. To  ideal...